Οδηγίες
Διαβάστε προσεκτικά τα κείμενα και παρατηρήστε το οπτικό υλικό που παρέχονται στις παρακάτω καρτέλες. Στη συνέχεια, απαντήστε στις ερωτήσεις που ακολουθούν. Για κάθε ερώτηση, μπορείτε να ελέγξετε την απάντησή σας πατώντας το κουμπί "Έλεγχος Απάντησης".
Κείμενο 1: Η Κρίση του Γαλάζιου Πλανήτη
Ο πλανήτης μας αποκαλείται συχνά «Γαλάζιος Πλανήτης», και όχι άδικα. Περίπου το 71% της επιφάνειάς του καλύπτεται από νερό. Αυτή η εικόνα αφθονίας, ωστόσο, είναι παραπλανητική. Από το σύνολο του νερού στη Γη, το 97,5% είναι αλμυρό, ακατάλληλο για τις περισσότερες ανθρώπινες χρήσεις. Το υπόλοιπο 2,5% είναι γλυκό νερό, αλλά και αυτό δεν είναι πλήρως διαθέσιμο. Σχεδόν το 70% αυτού του γλυκού νερού είναι παγιδευμένο σε παγετώνες και μόνιμα στρώματα χιονιού. Το μεγαλύτερο μέρος του υπολοίπου βρίσκεται υπόγεια, σε υδροφόρους ορίζοντες, συχνά σε μεγάλα βάθη που καθιστούν την άντλησή του δύσκολη και δαπανηρή. Τελικά, λιγότερο από το 1% του συνολικού νερού του πλανήτη είναι εύκολα προσβάσιμο γλυκό νερό σε λίμνες, ποτάμια και τα πιο επιφανειακά υπόγεια αποθέματα.
Αυτός ο πολύτιμος και περιορισμένος πόρος βρίσκεται υπό διαρκή πίεση. Η παγκόσμια ζήτηση για νερό έχει εξαπλασιαστεί τον τελευταίο αιώνα και συνεχίζει να αυξάνεται με ρυθμό περίπου 1% ετησίως, λόγω της αύξησης του πληθυσμού, της οικονομικής ανάπτυξης και της αλλαγής των καταναλωτικών προτύπων. Η γεωργία είναι ο μεγαλύτερος καταναλωτής, ευθυνόμενη για περίπου το 70% των παγκόσμιων αντλήσεων γλυκού νερού, ακολουθούμενη από τη βιομηχανία (19%) και την οικιακή χρήση (11%).
Ταυτόχρονα, η κλιματική αλλαγή επιδεινώνει την κατάσταση. Η αύξηση της θερμοκρασίας μεταβάλλει τα πρότυπα των βροχοπτώσεων, καθιστώντας τις ξηρές περιοχές ακόμη ξηρότερες και τις υγρές περιοχές πιο επιρρεπείς σε ακραίες πλημμύρες. Η τήξη των παγετώνων, ενώ βραχυπρόθεσμα αυξάνει τη ροή των ποταμών, μακροπρόθεσμα απειλεί να εξαντλήσει μια κρίσιμη πηγή νερού για εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους. Επιπλέον, η ρύπανση από αστικά λύματα, βιομηχανικά απόβλητα και γεωργικά χημικά υποβαθμίζει την ποιότητα των υδάτινων πόρων, καθιστώντας τους συχνά επικίνδυνους για χρήση χωρίς προηγμένη και ακριβή επεξεργασία. Η αντιμετώπιση της υδατικής κρίσης απαιτεί μια ολοκληρωμένη προσέγγιση που περιλαμβάνει από την εξοικονόμηση και την αποδοτικότερη χρήση μέχρι τις νέες τεχνολογίες αφαλάτωσης και την προστασία των υδάτινων οικοσυστημάτων.
Κείμενο 2: Μια Σταγόνα, Μια Ιστορία
Ανοίγεις τη βρύση και το νερό τρέχει. Καθαρό, δροσερό, άμεσα διαθέσιμο. Είναι μια πράξη τόσο συνηθισμένη, τόσο ενσωματωμένη στην καθημερινότητά μας, που σπάνια στεκόμαστε να σκεφτούμε το θαύμα που συντελείται. Για εμάς, το νερό είναι δεδομένο. Είναι το μέσο για να ξεδιψάσουμε, να μαγειρέψουμε, να καθαριστούμε. Είναι ένα απλό καταναλωτικό αγαθό, η αξία του οποίου μετριέται σε κυβικά μέτρα στον λογαριασμό της ύδρευσης. Όμως, αυτή η οπτική είναι επικίνδυνα περιορισμένη.
Για δισεκατομμύρια ανθρώπους στον πλανήτη, η πρόσβαση σε καθαρό νερό δεν είναι μια απλή κίνηση του χεριού, αλλά ένας καθημερινός αγώνας. Είναι χιλιόμετρα περπάτημα κάτω από τον καυτό ήλιο, είναι η αβεβαιότητα για την ποιότητα, είναι ο κίνδυνος ασθενειών. Για αυτούς, κάθε σταγόνα έχει ανυπολόγιστη αξία, όχι μόνο για την επιβίωση, αλλά και για την αξιοπρέπεια και την ελπίδα για ένα καλύτερο μέλλον.
Πέρα από την υλική του διάσταση, το νερό είναι βαθιά ριζωμένο στον πολιτισμό και την πνευματικότητα της ανθρωπότητας. Είναι σύμβολο καθαρότητας σε αμέτρητες θρησκείες, πηγή έμπνευσης για ποιητές και καλλιτέχνες, ο πυρήνας γύρω από τον οποίο αναπτύχθηκαν οι μεγαλύτεροι πολιτισμοί της αρχαιότητας, από τον Νείλο και τον Τίγρη μέχρι τον Ινδό και τον Κίτρινο Ποταμό. Το νερό δεν είναι απλώς μια χημική ένωση υδρογόνου και οξυγόνου. Είναι μνήμη, είναι ζωή, είναι η ιστορία μας.
Όταν αντιμετωπίζουμε το νερό αποκλειστικά ως έναν ακόμη πόρο προς εκμετάλλευση, χάνουμε αυτή τη βαθύτερη σύνδεση. Το βλέπουμε ως κάτι που πρέπει να δαμάσουμε με φράγματα, να διοχετεύσουμε σε αγωγούς, να εμφιαλώσουμε και να πουλήσουμε. Ξεχνάμε ότι είμαστε μέρος ενός ευρύτερου κύκλου, του ίδιου κύκλου που συντηρεί τα δάση, γεμίζει τις λίμνες και δίνει ζωή στον πλανήτη. Η αλλαγή πρέπει να ξεκινήσει από εμάς. Την επόμενη φορά που θα ανοίξεις τη βρύση, αφιέρωσε μια στιγμή. Σκέψου το ταξίδι που έκανε αυτή η σταγόνα για να φτάσει σε εσένα. Σκέψου την αξία της. Όχι την τιμή της, αλλά την πραγματική της αξία. Γιατί σε αυτή τη συνειδητοποίηση κρύβεται το κλειδί για ένα βιώσιμο μέλλον.
Οπτικό Υλικό
Ερώτηση 1
Σύμφωνα με το «Κείμενο 1», ποιο ποσοστό του συνολικού νερού της Γης είναι εύκολα προσβάσιμο γλυκό νερό για ανθρώπινη χρήση;
Ερώτηση 2
Συνδυάζοντας πληροφορίες από το «Κείμενο 1» και το «Κείμενο 2», εξηγήστε γιατί το νερό θεωρείται ταυτόχρονα «φυσικός πόρος» και «πολιτισμικός θησαυρός». Χρησιμοποιήστε συγκεκριμένα στοιχεία και από τα δύο κείμενα για να υποστηρίξετε την απάντησή σας.
Ερώτηση 3
Ποιος είναι ο κύριος σκοπός του συγγραφέα στο «Κείμενο 2: Μια Σταγόνα, Μια Ιστορία»;